Tag: Facebook

Startup competition from the Sanarip Insan project

Posted on by kyrgyzisoc

On July 26 of the current year, the “Sanarip Insan” project announced a startup competition.

Startups were announced in the following directions:

  • IT solutions: development of social and tourism services based on digital platforms.
  • Education sector: preparation for advancing education levels and developing digital skills.
  • E-commerce: increasing sales, optimizing marketing, enhancing customer service, e-business projects in the electronic commerce field.
  • Artificial Intelligence: business projects based on artificial intelligence platforms.

The “Sanarip Insan” team, have decided to organize an informational session on August 4th to provide detailed information about the competition and address questions received on our Instagram page.

An informational session was held for about an hour, and answers were provided to all questions received from participants.

“Sanarip Insan” START-UP competition is announced!

Posted on by kyrgyzisoc

It is held to “empower young people, especially young women, to utilise advanced digital knowledge and skills to create under-capitalised business projects” and aims to develop and support sustainable business models.

The startup is announced in the following areas:

IT solutions: creating social and tourism services based on digital platforms;

Education sector: preparing to enhance education and digital skills;

E-business: increasing sales, optimising marketing, improving customer service, e-business business projects;

Artificial Intelligence: business projects based on artificial intelligence platforms.

Total prize fund: 25000€

Note: 1 tstartup project is given out maximum: 5-000€.

“Sanarip Insan” project signed a memorandum with the Ministry of Education and Science to enhance the digital skills of youth in Kyrgyz Republic.

Posted on by kyrgyzisoc
Меморандум 11
Меморандум 22
Меморандум 33
Меморандум 44
Меморандум 55

Бүгүн, 20-июль 2023-ж. Кыргыз Республикасынын Билим берүү жана илим министрлиги менен “Санарип Инсан” долбоорунун ортосунда жаштардын санариптик сабаттуулугун жогорулатуу бобнча меморандумга кол коюлду.

Меморандумга кол коюу аземине билим берүү жана илим министринин орун басары Бекжан Супаналиев жана “Интернет Коомунун Кыргыз Бөлүмүнүн” тең негиздөөчүсү, “Санарип Инсан” долбоорунун координатору Азиз Солтобаев катышты.

Маалыматтык технологиялар биздин күнүмдүк жашообузда барган сайын маанилүү орунду ээлеп жатат. Өзгөчө бул чөйрөдөгү кесиптер эң көп акы төлөнгөн кесиптердин катарында. Бул багыттагы кесиптин ээси болуш үчүн санариптик сабаттуулукка ээ болушубуз керек.

Санариптик сабатсыздыкты жоюуда кыргыз тилдүү жарандарыбыз тоскоолдуктарга туш болуп келет. Себеби, окуу материалдарынын көпчүлүгү англис жана орус тилдеринде.

Бул көйгөйдү чечүү максатында “Санарип Инсан” долбоору КРнын Билим берүү жана илим министрлигинин сунуштамасы менен Python программалоо тилин кыргыз тилинде иштеп чыкты.

Программалоо менен таанышып, IT тармагындагы кызыкчылыктарын жана мүмкүнчүлүктөрүн аныктоону каалаган жаштар үчүн 70тен ашык видеосабактар жана атайын материалдар түзүлдү.

Мындан сырткары, калктын негизги санариптик сабаттуулугун жогорулатуу максатында жана меморандумдун негизинде “Санарип Инсан” долбоору:

“Microsoft” компаниясынын “Санариптик сабаттуулук” окуу курсун кыргыз тилинде иштеп чыгат.

Ошондой эле “Мобилдик интернет көндүмдөрүн үйрөтүүчү курал” колдонмо китеби жарык көрөт.

Legal Issues of Integrating Digital Evidence into the Criminal Procedural Legislation of the Kyrgyz Republic

Posted on by Azhybek Nurlanov

Юридические вопросы интеграции цифровых доказательств в уголовное процессуальное законодательство

Изилдөөнүн негизги максаты санариптик далилдердин укуктук табиятын, алардын юридикалык жактан маанилүү өзгөчөлүктөрүн комплекстүү изилдөө, ошондой эле Киберкоопсуздук Стратегиясынын талаптарына ылайык Кыргыз Республикасынын жазык сот адилеттиги системасында аларды ишке ашыруу боюнча сунуштарды түзүү болуп саналат.

Жогоруда айтылган максаттарга жетүү үчүн изилдөөнүн алкагында төмөнкү милдеттер коюлган:

  1. санариптик далилдердин концепциясынын теориялык негиздерин жана укуктук табиятын изилдөө, санариптик далилдердин юридикалык маанилүү белгилерин жана аларды пайдалануунун жалпы таанылган стандарттарын аныктоо;
  2. санариптик далилдерди колдонуу боюнча жазык-процесстик мыйзамдарга жана укук колдонуу практикасына талдоо жүргүзүү;
  3. санариптик далилдер менен иштөө үчүн адистин жана эксперттин атайын билимдерин колдонуунун өзгөчөлүктөрүн изилдөө;
  4. санариптик далилдерди Кыргыз Республикасынын жазык-процесстик мыйзамдарына интеграциялоонун укуктук маселелерин кароо.

Жогорудагы милдеттердин ар биринин алкагында биз негизги тыянактардын жана корутундулардын кыскача баяндамасын, ошондой эле андан ары карап чыгуу жана ишке ашыруу боюнча сунуштарды бердик. Изилдөөнүн практикалык натыйжасы катары Кыргыз Республикасынын тиешелүү мамлекеттик органдарынын кароосуна сунушталган ченемдик-укуктук документтердин долбоорлорун иштеп чыктык.

Бул изилдөөнүн жыйынтыгы боюнча, биз төмөнкүлөрдү айта алабыз:

1.Санариптик далилдер юридикалык термин жана санариптик маалыматтын процессуалдык жана укуктук статусун мүнөздөйт.

2.Санариптик маалымат – адамдын кибермейкиндиктеги санариптик изин материалдаштыруунун бир түрү.

3.Санариптик далилдер бир катар юридикалык жактан маанилүү өзгөчөлүктөргө ээ (санариптик маңыз, абстрактуулук, ортомчулук, чечмелөө жөндөмдүүлүгү, морттук, көчүрүүдө чектелбегендик, формалардын көп түрдүүлүгү, квалификациялуу кайрылуу). Аларга:

  • Санариптик далилдердин бүтүндүгүн жана аныктыгын камсыз кылуу;
  • Санариптик далилдер менен иштөө процессин документтештирүү;
  • Адисттерди колдоо;
  • Алгачкы текшерүү органдарынын квалификациясы;
  • Укуктук жөндөмдүүлүк.

Жалпысынан, сот адилеттиги системасында колдонулган техникалык каражаттар жазык жоопкерчилигинин жана жазанын индивидуалдаштыруу жана жеке мүнөздөгү принциптерине кызмат кылышы керек (КР КК 7 жана 8-беренелери), адамдын эркиндигин чектебестен, иш үчүн мааниси бар жагдайларды далилдөөгө жана конкреттүү иштин алкагында сот адилеттигин жүзөгө ашырууга көмөк көрсөтүшү керек.

Санариптик далилдерди КР Жазык-процесстик мыйзамдарына интеграциялоо бир катар принципиалдуу маселелердин чечими менен коштолууга тийиш:

  • Кылмыш-жаза кодексинде кылмыш иши боюнча далил булактарынын системасында санариптик далилдердин орду аныкталууга тийиш.
  • Жазык сот өндүрүшүнүн жүрүшүндө жеке турмуштун сырынын кол тийбестигинин конституциялык – укуктук кепилдиктерин сактоо, ал эми айрым учурларда, анын ичинде тергөөнүн үстүнөн соттук контролду жүзөгө ашыруу маселелеринде тергөө сотторунун статусун күчөтүү аркылуу кеңейтүү зарыл.
  • Укуктук статусту, укуктарды жана милдеттерди, ошондой эле санариптик маалыматтын провайдерлери менен, анын ичинде Кыргызстандын юрисдикциясынын чегинен тышкары жактагылар менен коммуникациянын алгылыктуу ыкмаларын юридикалык жактан туура аныктоо зарыл.
  • Далилдердин жол берилишин аныктоонун колдонуудагы критерийлери санариптик далилдерге гана тиешелүү жаңы критерийлер менен толукталууга тийиш.

Санариптик далилдер КР Жазык-процесстик мыйзамдарына 2 ченемдик укуктук актыларды кабыл алуу аркылуу киргизилиши мүмкүн:

  • КР ЖПКга өзгөртүүлөрдү жана толуктоолорду киргизүү жөнүндө мыйзам (санариптик далилдерди колдонуу үчүн юридикалык базаны түзөт);
  • Санариптик далилдерди чогултуу, алып коюу, сактоо жана баалоо эрежелери (санариптик далилдерди чогултууда, сактоодо жана экспертизалоодо тартылган адамдардын кадамдык аракеттерин регламенттейт).

Изилдөөнү аткаргандар: Талант Султанов, Жанарбек Мураканов, Айпери Бозоева, Жамиля Акматбаева, Нурбек Арзымбаев

Изилдөө жыйынтыгы
Мыйзам долбоору
Эрежелер долбоору

Learn the Python programming language

Posted on by kyrgyzisoc

To this date, almost our entire life takes place online: we go shopping, learn, work and spend leisure time on the internet. That’s why IT specialists, often skilled in multiple programming languages, are in high demand.

If you’re unsure which programming language to choose from the multitude of available, we recommend participating in our webinar next monday. During the webinar, we will discuss the study of Python language, which has become the most used and easy to learn programming language in 2022. We’ll talk about the secrets behind Python’s popularity, its advantages and areas of application, and how it differs from other programming languages. 

The guest for the webinar will be Murat Zhumashev, the author of the Python programming language course for the “Sanarip Insan” project.

Internet Society Kyrgyzstan Chapter commits to mainstreaming digital skills of youth in the Kyrgyz Republic

Posted on by kyrgyzisoc

Интренет Коомунун Кыргыз бөлүмү приоритеттүү тематикалык “жаштар үчүн санариптик көндүмдөр”тармагында жаштар үчүн татыктуу жумуш орундарын түзүү боюнча глобалдык демилгеге жаңы эле кошулду. Уюм Кыргыз Республикасында жаштар үчүн бирдей экономикалык мүмкүнчүлүктөрдү жана санариптик көндүмдөрдү өнүктүрүүгө көмөк көрсөтүүгө милдеттенет.

Интернет Коомунун Кыргыз Бөлүмү 2015 – жылы Интернеттин глобалдык техникалык инфраструктура, адамдардын жашоосун байытуучу ресурс жана коомдогу жакшылыктын күчү катары өнүгүшүн колдоо максатында түзүлгөн коммерциялык эмес уюм.

Уюм өлкөнүн алыскы тоолуу райондорунда коомдук интернет-тармактарды түзүүгө жардам берет, жаштардын татыктуу билим алууга жеткиликтүүлүгүн камсыз кылуу үчүн чечимдерди иштеп чыгат, ошондой эле жаштар, аялдар жана кызыкдар тараптар үчүн өз миссиясын аткаруу үчүн үзгүлтүксүз тренингдерди өткөрөт.

Интернет Коомунун Кыргыз Бөлүмүнүн ишмердүүлүгү”жашыл” экономикада санариптик көндүмдөрүн өркүндөтүү жана эмгекке жөндөмдүүлүгүн жогорулатуу жолу менен Кыргыз Республикасынын айыл конуштарындагы аялдар менен жаштардын укуктарын жана мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүүгө багытталган “Санарип Инсан” долбоорунун алкагында ишке ашырылууда. Айыл жериндеги жаштар техникалык, маалыматтык технологиядагы “жумшак” көндүмдөрдү өнүктүрүү боюнча аймактык окутуудан өтүшөт.

Жалпысынан 100,000 айыл жеринде жашаган 15-29 жаштагы улан-кыздар, ошондой эле билим деңгээли төмөн жана/же мектепти таштап кеткен жаштар билим алышат. Долбоордун алкагында жаштар 2024-жылдын мартына чейин санариптик көндүмдөрдү үйрөнүшөт жана негизги санариптик сабаттуулукка ээ болушат. Долбоор Европа Биримдиги тарабынан каржыланат.

Иш жүзүндө, долбоор ишкердикти өнүктүрүү программаларын ишке ашырат, алар окутуунун ар кандай түрлөрүн, анын ичинде маалыматтык технологиялар көндүмдөрдү машыктыруу жана насаатчылык сыяктуу колдоочу кызматтар менен айкалыштырат. Иштин негизги көлөмү төмөнкү иш-чараларга негизделет: жергиликтүү блоггерлерди жана популярдуу социалдык тармактарды тартуу менен Медиа-кампаниялар, санариптик сабаттуулукту жана “жашыл” көндүмдөрдү өнүктүрүү, креативдүү стартаптарды ишке киргизүүнүн жолдору, чакан бюджети бар электрондук бизнес моделдерин өнүктүрүү ыкмалары жана санариптик технологиялар жаатындагы лидерлер жана эксперттер өткөргөн ар кандай этаптарда онлайн жана бетме-бет тренингдердин жардамы менен баштапкы капиталды тартуу боюнча кеңештер.

Жаш аялдар электрондук коммерция, санариптик туризм, Электрондук Айыл чарба же электрондук бизнес боюнча билим алуу менен санариптик экономикага катышууга жана андан пайда алууга чакырылат.

Интернет Коомунун Кыргыз Бөлүмү БУУнун Туруктуу өнүктүрүү максаттарына SG 5 (гендердик теңчилик) жана SDG 8 (татыктуу эмгек жана экономикалык өсүш) максаттарына жетишүүгө көмөк көрсөтөт.

“Жаштар үчүн татыктуу жумуш орундары” глобалдык демилгеси жана 2030-жылга чейин туруктуу өнүгүүнүн күн тартиби.

“Жаштар үчүн татыктуу жумуш орундары” программасы 2016-жылы 2030-жылга чейин туруктуу өнүгүү күн тартибинде борбордук орунду ээлеген жаштарды жумушка орноштуруу маселесин чечүүгө багытталган БУУнун жалпы тутумдук демилгеси катары башталган. Ал өкмөттөрдү, социалдык өнөктөштөрдү, жеке секторду, жаштар жана жарандык коом уюмдарын жана башка уюмдарды бириктирген глобалдык көп тараптуу демилгеге айланды. Алар биргелешип билим бөлүшүшөт, ресурстарды тартышат жана жаштарды дүйнө жүзү боюнча татыктуу жана жемиштүү жумушка орношууга колдоо көрсөтүү үчүн өлкө жана регионалдык чараларды көрүшөт.

Кошумча маалымат алуу үчүн төмөнкү дарек боюнча кайрылсаңыздар болот:

Азиз Солтобаев Интернет Коомунун Кыргыз Бөлүмүнүн долбоорлорунун координатору, [email protected]

Талант Султанов Интернет Коомунун Кыргыз Бөлүмүнүн төрагасы, МКТ боюнча эксперт, [email protected]

Жаштар үчүн татыктуу жумуш орундарын түзүү боюнча глобалдык демилге: [email protected]

Online webinar “Digital agriculture”

Posted on by kyrgyzisoc

Date: May 30

Time: 16:00

Speaker: Kozhomberdiev Zhyrgalbek Altymyshovich an expert on the use of digital methods and innovative technologies in agriculture of the public foundation “CAMP Alatoo”.

Kyrgyzstan has emerged as an agrarian nation, with a significant portion of its rural population engaged in animal husbandry and agriculture. Approximately 40 percent of the workforce is employed in the agricultural sector, which contributes to 20 percent of the country’s gross domestic product. In light of this, our upcoming webinar will focus on the subject of digital agriculture, as digitalization plays a vital role in the country’s overall development, particularly in the agricultural domain.

The modern agricultural revolution encompasses the integration of advanced information technologies (IT), which not only reduce manual labor and costs but also enhance productivity. Nowadays, computers are not the sole representatives of modern agricultural technologies. Digital advancements enable the comprehensive monitoring of the entire plant cultivation or animal husbandry process through “smart” devices that measure and transmit valuable data regarding soil conditions, vegetation growth, and microclimate. Additionally, mobile or online applications empower farmers and agronomists to determine the optimal time for planting or harvesting crops, calculate suitable fertilizer schemes, and even forecast future harvest yields.

“Tech4Society project participates in international conference “Digital resilience program”

Posted on by kyrgyzisoc

18-майда И.Разаков атындагы Кыргыз Мамлекеттик Техникалык Университетинде “Digital Resilience Program: Completion and Next Steps” темасында эл аралык конференция болуп өттү.

Конференцияга Кыргыз Республикасынын санариптик өнүктүрүү министринин орун басары Индира Шаршенова, Дүйнөлүк банктын Кыргыз Республикасындагы кеңсесинин башчысы Навид Хасан Навки, ошондой эле санариптик технологиялар жаатындагы эл аралык уюмдар жана эксперттер катышты.

Ошондой эле бул иш-чарага технологиялык Tech4Society  командасынын кибер коопсуздук боюнча эксперти Нурбек Арзымбаевдин  катышты. Ал өзүнүн сөзүндө эл аралык тажрыйбага негизделген улуттук кибер коопсуздук стандарттарын иштеп чыгуунун маанилүүлүгүн баса белгиледи.

“Opportunities for girls in technology” II International Forum

Posted on by kyrgyzisoc

27-апрелде Бишкекте “Борбор Азиядагы кыз-келиндерге маалыматтык-технологиядагы мүмкүнчүлүктөр” аталышындагы экинчи эл аралык форум өттү. Форумда жергиликтүү жана  эл аралык эксперттер жана маалыматтаык-технология тармагындагы ийгиликтүү айымдар өз тажрыйбаларын бөлүшүп, космоско кантип спутник учурса болот, жасалма интеллектти кантип багынта алабыз, дүйнө талап кылган кесиптер жана алардын келечеги кандай, социалдык тармактарды кандайча пайдага колдоно алабыз, интернетте өзүн коргоо эмнеге керек, заманбап жашоодо финансылык сабаттуулук эмне үчүн маанилүү деген сыяктуу бир нече актуалдуу темалардын айланасында маалымат бөлүшүштү.

Бул иш-чара дүйнөнүн 195 өлкөсүндө белгиленип келе жаткан “Маалыматтык-байланыш технологиясындагы кыздар” күнүнүн урматына карата уюштурулду.

Форумда КРнын Санариптик өнүктүрүү министринин орун басары Индира Шаршенова сөз сүйлөп, маалыматтык-технология багытында кыз-келиндердин потенциалы чексиз экенин айтып берди:

“Биздин өлкөдө ITге байланыштуу мамлекеттик кызматтардын 15% айымдар башкарат. Андан сырткары, 5% код жазган айымдар бар. Бул да болсо жакшы көрсөткүч. Айымдар баштаган иш-чаралар, демилгелер ийгиликке жетип, жакшы көрсөткүч көрсөтүп келет. Бирок, өнүккөн технология алыскы региондогу кыз-келиндерге да мүмкүнчүлүк бериши керек. Мисалы, алар кол өнрчүлүк, сүт продукцияларын чыгарып же ж.б. өздөрүнүн продукцияларын электрондук коммерция аркылуу сата алышат. Демек, биз өлкөнүн бардык аймактарында маалыматтык-технологиялык көндүмдөрдү өздөштүргөндү үйрөтүшүбүз керек”.

Ал эми “Эл аралык электр байланыш союзунун” КМШ өлкөлөрү боюнча регионалдык жетекчиси Наталья Мочу:

“Аялдарда жана кыздарда эч кандай чек жок жана алардын таланттары бар экенин билип, керектүү билимге ээ болууга умтулуп, бүгүнкү санариптик дүйнөгө катышууга толук укуктуу”,- деп баса белгиледи.

“Интернет Коомунун кыргыз бөлүмүнүн” төрагасы Талант Султанов, кыз-келиндерди колдоо багытындагы иш-аракеттери менен ой бөлүштү:

“Интернет коомунун кыргыз бөлүмүнүн принциптери тууралуу айткым келип турат. Биринчи, бул алгач кыздар үчүн деген принцип. Иш-чараларды уюштурууда алгач кыздарга кызыктуу, пайдалуубу деген ой суроо менен баштайбыз. Экинчи, региондор үчүн биринчи деген принцип. Биз өткөргөн иш-чаралардын 1% гана бүгүнкүдөй шаарда өтөт, калган 99% региондордо уюштурабыз. Эмки жылкы форумду балким биз Ошто өткөрөбүз. Кийинки принцип,  бул биринчи кыргыз тилинде болсун дейбиз. Анткени, санариптешүү тармагында кыргызча маалыматтар абдан аз”, – деди Т. Султанов. 

Для сайта 4
для сайта 6
для сайта 8
для сайта 5
для сайта 11
Для сайта 14
Для сайта 15

 Форум гибриддик форматта өттү. Ага дүйнөнүн жана Кыргызстандын бардык булуң-бурчунан 200дөн ашык жаран катышты. Алардын  арасында студенттер, тигүүчүлөр, мигранттар, окуучулар, мугалимдер, тарбиячылар жана үй кожейкелери болду. 

«Борбор Азиядагы кыз-келиндерге маалыматтык-технологиядагы мүмкүнчүлүктөр” форумунун максаты, жаштарды, кыздарды, өзгөчө алыскы айыл-аймактардагы кыз-келиндерди окууга жана технологиялык билим алууга шыктандыруу, инклюзивдүү жана гендердик санариптик ажырымды түшүнүүгө көмөктөшүү, STEM билимин жана санариптик көндүмдөрдү окутууну жактоо, ошондой эле кыздарды жана жаш аялдарды МКТ тармагында карьера жасоого үндөө болуп саналат. Бул көндүмдөргө таянып, кыз-келиндердин социалдык-экономикалык мүмкүнчүлүктөрүн жогорулатуу аркылуу туруктуу өнүгүүгө жол ачуу узак мөөнөттүү максаттарыбыздын бири.

Форум КРнын Билим берүү жана илим министрлиги, КРнын Санариптик өнүктүрүү министрлиги, “Эл аралык электр байланыш союзу” (ITU) жана “Интернет коомунун кыргыз бөлүмүнүн”(ISOC)  кызматташуусу менен уюштурулду.

Дүйнөдө “Маалыматтык-байланыш технологиясындагы кыздар” күнү 2011-жылдан бери белгиленип келет. Соңку маалыматка ылайык, бул 12 жыл аралыгында 195 өлкөдө белгиленип, ага жалпысынан  600 000ден ашык кыз-келиндер катыша алышты. 

Форумдун толук онлайн версиясын биздин социалдык тармактар же төмөнкү шилтеме аркылуу көрө аласыздар: https://www.youtube.com/watch?v=oZZb1y7sOq8